Vanaf 1 december 2026 komen nieuwe licenties Microsoft 365 Copilot Business via CSP binnen met verbruiksfacturering aan en een vooraf ingestelde limiet van 4.000 Copilot Credits per gebruiker per maand. Twee regels in Microsofts documentatie bepalen of dat u bereikt: de wijziging geldt alleen voor Copilot Business, niet voor Microsoft 365 Copilot (Enterprise), en zij is aanvankelijk niet beschikbaar in elf markten, waaronder Nederland en België. De meeste lezers hier vallen door beide filters, wat minder geruststelt dan het klinkt.
Beheert u het Copilot-landschap voor 250 tot 5.000 medewerkers, als IT-manager, informatiemanager, IT-directeur of security officer, dan is uw vraag smaller dan de checklists aannemen: welke van twee risicovormen is de uwe. Crux Digits is een specialistische AI-leverancier die naast uw ICT-partner werkt. Wij verkopen geen infrastructuur, servicedesk, netwerk of hosting, dus wat ons bezighoudt is niet de factuur. Het is dat de inkoopstroom van een leverancier een default kan zetten in uw AI-governance die degene die daarover gaat nooit bereikt.
Wat verandert er precies op 1 december 2026?
In de Partner Center-documentatie van Microsoft staat dat nieuwe licenties Microsoft 365 Copilot Business die via het Cloud Solution Provider-programma worden gekocht standaard verbruiksfacturering bevatten. Een opt-in is er niet: de pagina zegt letterlijk dat er bij de start geen aparte stap is om verbruiksfacturering expliciet aan te zetten. Negen commerciële B-SKU's vallen binnen de regeling, waaronder de add-on Copilot Business en diverse bundels Business Basic, Standard en Premium met Copilot. De scope sluit ook onderwijs, non-profit en government community cloud (GCC) low uit.
De voorinstellingen zijn belangrijk, want dat is wat u erft als niemand eraan komt. Het standaard spending policy heeft een maandlimiet van 4.000 credits per gebruiker en een tenantlimiet van 1.200.000 credits. De datum is verschoven: Microsoft noemt 1 december 2026 als bijgewerkte ingangsdatum, eerder gecommuniceerd als 2 november. Partnerartikelen van begin oktober dragen de oude datum nog, dus controleer van welke datum uw checklist uitgaat. Dezelfde aankondiging noemt de elf markten waar de wijziging aanvankelijk niet beschikbaar is: Australië, België, Brazilië, Frankrijk, Duitsland, India, Italië, Korea, Nederland, Polen en Spanje.
Geldt dit voor u? Twee filters, en de meeste Nederlandse lezers vallen door beide
Dit is het eerste feit dat u moet vaststellen, en vrijwel elk artikel komt er als tweede aan toe. De scope-paragraaf van de Partner Center-pagina telt drie opsommingstekens, en het eerste beslist het: alleen Copilot Business (B-SKU's), en Microsoft 365 Copilot (Enterprise) valt erbuiten. Copilot Business is de add-on die naast de Microsoft 365 Business-familie wordt verkocht: Business Basic, Standard en Premium. Die plannen lopen tot maximaal 300 gebruikers, dus boven ongeveer 300 medewerkers kunt u er sowieso niet organisatiebreed op zitten, en daaronder juist wél, wat het eerste is om na te gaan. Draait Copilot bij u op E3 of E5, dan valt u volgens de definitie van Microsoft zelf buiten deze wijziging.
Wij zijn niet de eersten die dit zeggen. Het spending-policy-draaiboek van EPC Group is het grondigste van de Engelse stukken over de mechaniek, en Universal Cloud maakte het scope-punt al in september en noemt ook de uitgesloten markten. Wat geen enkel artikel samenbrengt, is de andere helft: als de default uw gebeurtenis niet is, dan is de eenmalige activering het wel, en geen van die checklists vertelt u wat die weggeeft. De rest van dit artikel gaat over die helft.
Er is één eerlijke uitzondering, en bij deze omvang is die eerder gewoon dan uitzonderlijk. Scope geldt per tenant, niet per onderneming. Organisaties tussen 250 en 5.000 medewerkers hebben vaak meer dan één tenant: een recent overgenomen dochter die nog op Business Premium zit, een buitenlandse vestiging die apart is ingericht. Die tenants vallen op SKU wél binnen de regeling terwijl het moederbedrijf erbuiten valt. Voor tenants in Nederland of België is de default sowieso uitgesteld, dus het SKU-antwoord zegt wat er gebeurt zódra de uitrol uw markt bereikt, niet wat er op 1 december gebeurt. Controleer per tenant en per CSP-overeenkomst, niet per logo op het gebouw.
Als er niets aangaat, waar zit dan het risico?
Bij de enterprise-licentie staat het model niet standaard aan, maar achter een poort. De installatiedocumentatie van Microsoft beschrijft het activeren van het standaard spending policy als de stap die de AI-ervaringen activeert, zoals Cowork, die achter verbruiksfacturering zitten. Daarvoor draaien de gemeterde diensten niet. Daarna wel.
Daarmee is die activering de hele beheersmaatregel, en het is één klik die één keer wordt gezet, meestal door wie de bevoorrechte rol heeft als het eerste verzoek om Cowork of Code binnenkomt. Hier ging niets uit zichzelf aan, en precies daarom heeft niemand het besluit ingepland. Een wijziging die op een mens wacht, is de wijziging die haastig wordt genomen door iemand die gevraagd werd een collega te deblokkeren.
Wat delegeert één klik op Activeren eigenlijk?

Drie besluiten die blijvend doorwerken, waarvan geen enkel zich als besluit aandient. Het eerste is bereik. In de beheerdocumentatie van Microsoft staat dat Alle gebruikers standaard is geselecteerd voor een spending policy, en de installatiestroom zegt dat de standaardinstelling de hele organisatie en alle gebruikers omvat. Activeert u om één afdeling te deblokkeren, dan zet u de gemeterde diensten voor iedereen open, tenzij u eerst naar specifieke beveiligingsgroepen omschakelt.
Het tweede is budget. Het spending policy biedt een keuze tussen een onbeperkt en een beperkt maandbudget, en de limiet per gebruiker wordt als optioneel gepresenteerd. Microsoft adviseert zelf minimaal 2.000 credits per gebruiker per maand en zegt erbij dat u die instelt om ongecontroleerde uitgaven te voorkomen. Een optioneel veld met die waarschuwing eraan is een veld dat u invult.
Het derde is de facturatie-identiteit, en dat is het besluit met gevolgen buiten Copilot. Credits worden gefactureerd op een Azure-abonnement dat u kiest, en de eis op de overzichtspagina is simpelweg dat u een Azure-abonnement verbindt voor de facturering. Heeft degene die activeert geen Azure-abonnement beschikbaar, dan zegt de documentatie dat het systeem automatisch een abonnement aanmaakt op basis van het factureringsaccount dat aan het Microsoft 365-beheercentrum hangt. Dat is een nieuw Azure-abonnement dat buiten uw conventies voor landing zone, naamgeving en tagging opduikt, als bijproduct van een licentiestap.
Zet daar nu de rollen naast. Het activeren van het standaard spending policy vraagt een Global administrator of een Billing administrator. Een AI administrator of License administrator mag limieten, waarschuwingen en betaalmethoden aanpassen, maar geen spending policy aanmaken. In een Nederlands middelgroot landschap liggen die twee rollen heel vaak bij de ICT-partner of de CSP-reseller, die de tenant houdt. Degene die op Activeren kan drukken is dus vaak niet degene die het AI-risico draagt dat het opent, en dat is de naad die wij beschrijven in onze ICT-partner doet ook AI. Waar de factuur hoort te landen zodra die bestaat, is een andere vraag, en die werkten we uit in FinOps voor AI.
Waarom is auto-apply new services een governance-instelling en geen facturatie-instelling?
Omdat het functionaliteit toelaat en niet alleen kosten. In de documentatie van Microsoft staat dat de schakelaar Auto-apply new services standaard aanstaat, en dat met die schakelaar aan nieuw ondersteunde Copilot-diensten en -agents automatisch aan het spending policy worden toegevoegd zodra ze beschikbaar komen. Staat hij uit, dan moeten beheerders elke nieuwe dienst zelf beoordelen en toevoegen.
De lijst die hij vandaag beheert is kort en concreet: Cowork, geavanceerd werk in SharePoint, geavanceerd werk in OneDrive, de Work IQ API, Copilot Managed Runtime, Teams Phone Agent en Code. Op diezelfde pagina zegt Microsoft dat er diensten bij komen. Is uw AI-beleid, uw DPIA-scope of uw plan voor de geletterdheidsplicht uit artikel 4 geschreven tegen een benoemde set Copilot-functies, dan verbreedt een schakelaar die standaard aanstaat die set zonder dat er een intake aan te pas komt. Autopilot maakt dat concreet: Microsoft positioneert het als een blijvende, proactieve agent die doorwerkt wanneer de gebruiker dat niet doet. Dat is niet hetzelfde risico-object als Copilot in Word, en het hoort niet op dezelfde goedkeuring een tenant binnen te komen.
Dit grenst aan, maar is niet hetzelfde als, het probleem van een AI-systeem dat zijn gedrag wijzigt zonder release, waarover we schreven in AI-changemanagement. Daar komt de wijziging bij u vandaan. Hier komt zij bij de leverancier vandaan, en de instelling die bepaalt of u nog een beoordeling krijgt, is er een die uw eigen beheerder heeft aangezet door een default te accepteren.
Wat kunt u uitzetten en wat niet?
Minder dan u zou aannemen, en de asymmetrie staat in de partnerdocumentatie van Microsoft zelf. Verbruiksfacturering kan niet volledig worden uitgezet zodra die is ingericht. Een limiet op nul zetten stopt verdere uitgaven, en het spending policy verwijderen is de enige manier om uitgaven helemaal te stoppen. Vóór de inrichting draait er niets; daarna is de uit-knop een limiet of een verwijdering in plaats van een schakelaar.
De handhaving is het waard om precies te weten, want zij wordt vaak losjes beschreven. Bereiken gebruikers hun limiet, dan verliezen zij toegang tot de agents en diensten voor de rest van de maand, totdat de credits op de eerste van de volgende maand opnieuw beginnen. Waarschuwingen aan beheerders en gebruikers zijn meldingen bij een drempel, geen handhaving. Een limiet is dus een harde stop op toegang, en de waarschuwingen stoppen helemaal niets.
Drie inconsistenties in diezelfde documentatie kunt u beter bij uw leverancier neerleggen. Upgrades naar een SKU met verbruiksfacturering krijgen niet automatisch de Azure-artefacten of een spending policy, dus een tenant kan de licentie hebben zonder het facturatie-leidingwerk. En licenties die via de Partner Center-portal worden toegevoegd zetten verbruiksfacturering aan met standaardwaarden, terwijl licentiewijzigingen via de Partner Center API dat niet doen. Twee collega's die dezelfde tien licenties op twee manieren kopen, leveren twee verschillend ingerichte tenants op. Ook de meter zelf wordt op drie manieren beschreven: de beheeroverzichtspagina noemt zeven diensten, het scope-opsommingsteken in Partner Center noemt er drie (Copilot Cowork, Work IQ API's en GitHub Copilot Harness, die laatste staat op geen andere lijst) en de licentiepagina noemt een derde, met Autopilot erbij. Vraag uit welke lijst uw leverancier werkt.
Wat doet een IT-manager vóór 1 december?
Vijf dingen, in deze volgorde. Stel per tenant vast welke Copilot-SKU er ligt, inclusief dochters en alles wat de afgelopen twee jaar is overgenomen, en schrijf het antwoord op in plaats van het te onthouden. Vraag uw ICT-partner of CSP schriftelijk of nieuwe orders met verbruiksfacturering aan binnenkomen, met welke limieten, en wie op elke tenant nu Global administrator en Billing administrator is.
Beslis daarna de activeringsvraag voordat het eerste verzoek om Cowork of Code binnenkomt, en niet in het ticket dat erom vraagt: wie mag activeren, met welk bereik, welk budget en welk Azure-abonnement. Zet auto-apply new services de eerste twee kwartalen uit als u een AI-intake heeft die bescherming verdient, wat het advies van EPC Group is voor gereguleerde organisaties en het onze voor iedereen met een DPIA die functies benoemt. En stel de limiet per gebruiker in, ook al is het veld optioneel.
Gaat dit in een contract in plaats van in een console, dan zijn de bepalingen die het dragen dezelfde die we uitwerkten in een bestaand contract bijwerken voor AI. Onze pagina over Microsoft Copilot-implementatie behandelt de rechten, oversharing en uitrol die hier allemaal onder liggen, en wat zelf bouwen kost zetten we uiteen bij kosten van AI-ontwikkeling op maat.
Laatst bijgewerkt 22 oktober 2026. De Microsoft-pagina's waarnaar hier wordt verwezen dragen documentdata tussen 30 september en 13 oktober 2026, en op twee ervan zegt Microsoft dat de lijst met gemeterde diensten groeit en dat sommige beschreven functies nog niet zijn uitgebracht. Controleer de scope-tabel zelf voordat u op enige checklist handelt, ook op deze.
Wij bouwen maatwerk-AI en LLM-systemen die in productie draaien: een klikbare MVP bij het tweede gesprek, vaste stappen, en de code is van u.
AI-ontwikkelbureau in Nederland →


